23 czerwca 2018 r. Imieniny obchodzą: Wanda, Józef, Albin

Pogoda: Siedlce

Numer 25
21-27 czerwca 2018r.

menu

NEWS

W numerze relacja z uroczystości jubileuszowych 200-lecia diecezji siedleckiej.

STRONA GŁÓWNA



Archiwum jedynek
Pobierz pełne wydanie

Historia

 
 

Z dziejów Podlasia (612)

13 grudnia 2017 r.

Wyjście legionistów z płd. Podlasia i rekonesans por. Krasickiego

19 sierpnia 1915 r. 4 armia austro-węgierska dotarła do linii Bugu na odcinku od Janowa Podlaskeigo do Niemirowa. Jej prawe skrzydło - 37 DP - szturmowało szańce rosyjskie koło Zalesia. W Białej Podlaskiej mieściła się komenda austriackiej 4 DP. Na południe od Białej Podlaskiej, na odcinku od Jabłonia do Sławatycz, działała armia feldmarszałka Mackensena.

1 Brygada Legionów, będąca w odwodzie, zbliżała się również do Bugu w rejonie Niemirowa, ale zanim tam dotarła, przyniosła radość i nadzieję innym nadbużnym miejscowościom. Kapelan 1 brygady ks. J. Panaś pod datą 19 sierpnia zanotował: „Stajemy nad Bugiem w Pawłowie. Włościanin Franciszek Wojczuk opowiada mi, że wczoraj go pytali Kozacy - gdzie polska granica? Odpowiedział im, że gdzieś koło Kijowa. Na to strapieni Kozacy: «Do Bugu będziemy tylko odchodzić, więcej nie!»”. Natomiast znany literat Władysław Orkan, żołnierz 4 pp Legionów, zapisał: „Oddział zbliżał się szybkim marszem ku Bugowi. Nadarzony po drodze przewodnik - stary chłop, siwy unita, dreptał obok konia pułkownika i poruszony tą chwilą niespodziewaną, spowiadał się w odstępach.

«Siedziałem w tiurmie, byłem bity, katowany. Ciało miałem ścięte, że od kości odchodziło (…) za wiarę. Wytrwałem wszystko. I oto dożyłem chwili, że dzieci moje, wnuki» (…). Stajemy pod Niemirowem (…). Radość w sercach (…). Wstępujemy z Korony na Litwę. Wydaje się to snem”.

Chyba najpełniej przedstawił dzień 19 sierpnia F. Sławoj-Składkowski, który nocował razem z ks. Żytkiewiczem we wsi Jakówki, gdzie wieczorem poprzedniego dnia ich pokoik był zajęty przez rzesze ludzi garnących się do księdza po radę i błogosławieństwo. Zapisał: „19 sierpnia obudziłem się, gdy ksiądz wstawał o świcie, by iść odprawić Mszę św. Ludność wioski urządziła na dworze prowizoryczny ołtarz przy wrotach naszego domu. W czasie Mszy słyszałem przez sen śpiewy pobożnych. Poszedł na Mszę i ocalony przez księdza prawosławny chłop ze wsi Zakanale. Wreszcie około 7.00 rano wrócił ks. Żytkiewicz, zmoczony przez deszcz. Zjedliśmy śniadanie (…) ubraliśmy się już do odmarszu, gdy przybiegł ordynans z pułku, że odmarsz na razie odwołany, gdyż most na Bugu zatarasowany jest przez kolumny wojska i taborów (…). Ledwie jednak wydano obiad, gdy przyszedł rozkaz ruszać natychmiast i zdążyć jak najszybciej do mostu, bo inaczej nie przejdziemy rzeki ani dziś, ani jutro - taka tam ciżba wozów i ludzi prze na dwupontonowe mosty (…). Mijamy wieś Gnojno z ocalałą cerkwią (…). Wreszcie wchodzimy na dudniący, drgający i huśtający się most pontonowy (…). Nastrój podnosi fakt «skinematografowania» nas przy przejściu mostu przez operatora filmowego (…). Jesteśmy już w grodzieńskiej guberni”.

Tymczasem oficer ordynansowy komendy legionów por A. Krasicki otrzymał od komendanta - gen. Durskiego rozkaz rozpoznania dróg i mostów między Janowem Podlaskim a Włodawą. 19 sierpnia zanotował on, że Biała Podlaska była opustoszała i zastał w niej tylko komendę austr. 4 DP. W Łomazach zobaczył jedynie ocalały kościół i cerkiew, bo reszta była całkowicie spalona. W kościele Niemcy urządzili szpital polowy. Za Łomazami spotkał niemiecki gwardyjski dywizjon kawalerii z 3 pułku ułanów. Przejechał przez spalone Wisznice, za Horodyszczem ujrzał opuszczone okopy rosyjskie. W Jabłoniu w pałacu hr. Zamoyskiego natknął się na kwaterę marsz. Mackensena. Zdewastowany pałac nosił ślady kul armatnich. Podobnie zdewastowany ogród mieścił w sobie porzucone okopy carskie. Rosjanie zdążyli już spalić owczarnie i stodoły. Wcale nie lepsi byli po wkroczeniu Niemcy. Wystrzelali wszystkie bażanty, indyki i łabędzie. Wieczorem por. Krasicki został zaproszony przez marsz. Mackensena na kolację, w której brał również udział późniejszy szef sztabu Reichswery gen. Hans von Seeckt, współtwórca układu w Rapallo.

20 sierpnia udało się austr. 12 DP zdobyć Dobryń, a węgierskiej 39 DP Dobrynkę. Natomiast austr. 101 DP nie mogła sforsować Bugu pod Derłem, gdyż Rosjanie założyli tam dużo min. Tego dnia polskie legiony zatrzymały się po drugiej stronie Bugu, w Krynkach. W bazie 5 pp Leg. była już prawie cała kompania rekrutów, ochotników z Lubelszczyzny i Podlasia. Chor. Starzyński rozpoczął z nimi ćwiczenia. Por. Krasicki tego dnia rano uczestniczył we Mszy św. w Jabłoniu odprawianej przez ks. Gąskę i udał się w dalszą drogę. Widział spaloną wieś Gęś; co ciekawe - ocalało tam na polu nieskoszone zboże. W Opolu Podedwórzu były już austriackie piekarnie, a we wsi Mosty stała kawaleria niemiecka. Folwark Kaplonosy częściowo Rosjanie spalili, w tym sterty ze zbożem i młocarnie; zdewastowali również gorzelnię. Ponieważ wieś Żuków była prawosławna, ocalała, ale Różanka przedstawiała obraz nędzy i rozpaczy. Stajnie dworskie były spalone, gorzelnia rozbita, cały zapas spirytusu spuszczony do Bugu, a zabudowania administracyjne całkowicie zwęglone. Z pałacu pozostały tylko sczerniałe mury z dwoma herbami na szczycie. Okazało się, że pałac spłonął od ognia artylerii rosyjskiej już po wkroczeniu do Różanki Niemców. O dziwo, ocalała jednak kaplica pałacowa i jakaś kula ugrzęzła w ołtarzu nad głową Matki Bożej.

21 sierpnia por. Krasicki kontynuował swój rekonesans, przejeżdżał przez częściowo spalone Dołhobrody i Hannę. Szosa w kierunku Sławatycz była poważnie uszkodzona i z boku niej stały już okopy niemieckie. Porucznik widział, że w spalonych wsiach Bokinka i Stasiówka ludność budowała na zgliszczach szałasy i wyszukiwała kawałki żelaza. We wsi Ortel Królewski stał już tabor austriacki, a na ziemi leżało mnóstwo porzuconej słomy.

22 sierpnia we wsi Kłoda spotkał tabory niemieckie. Koło Rokitna jeńcy rosyjscy kopali groby dla poległych. Przed Janowem Podlaskim stały opuszczone okopy rosyjskie. Miasto Janów nie było spalone, ale zatłoczone przez wojsko niemieckie. W kościele Świętej Trójcy ulokowano rannych, podobnie w cerkwi. Niestety ks. dziekan Kalicki i miejscowy rabin siedzieli w areszcie jako zakładnicy. W Bublu Niemcy z rozebranych stodół zbudowali na Bugu most na palach.

Józef Geresz

Powrót

Aktualności

Więcej artykułów z tej kategorii »

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

FOTOGALERIA

Siedleckie inwestycje


Dobiegają końca prace przy budowie tunelu pod torami i trzeciego etapu obwodnicy śródmiejskiej Siedlce. Obie inwestycje zostaną oficjalnie otwarte 29 czerwca. Trwa także budowa centrum przesiadkowego, które zostanie oddane do użytku we wrześniu. [fot. KO]

FOTOGALERIA

Jerycho Młodych


Za nami kolejne Jerycho Młodych. Tegorocznej edycji patronował św. Stanisław Kostka. Spotkanie, które minęło pod znakiem modlitwy i tańca, zgromadziło ok. 700 osób. [fot. AWAW]

PATRONAT "ECHO"


Rok o. Pio
Dwa okrągłe jubileusze: 100 lat od otrzymania stygmatów i 50 lat od przejścia do domu Ojca - ten rok z pewnością będzie należał do św. o. Pio.
więcej »
Kultura bez Granic
1 lipca na terenach rekreacyjnych przy kąpielisku w Kobylanach odbędzie się XV Przegląd Folklorystyczny „Kultura bez Granic”.
więcej »
Rocznica śmierci Orlika
24 czerwca w Rykach odbędą się uroczystości religijne i patriotyczne pod patronatem Prezydenta RP Andrzeja Dudy w stulecie odzyskania niepodległości.
więcej »
Hosanna Festival
Chcesz spędzić rewelacyjnie ostatni weekend wakacji? Mamy coś dla Ciebie! Dwa dni wypełnione brzmieniem muzyki z przesłaniem, radością i tańcem razem ze wspaniałymi ludźmi, dla których Chrystus jest Drogą, Prawdą i Życiem! A może jesteś uzdolniony muzycznie: grasz lub śpiewasz?
więcej »
OSG 2018
Europejskie Centrum Biznesu oraz Prezydent Miasta Siedlce, mają zaszczyt i przyjemność zaprosić do udziału w IV edycji Ogólnopolskiego Szczytu Gospodarczego OSG 2018.
więcej »
Świętujmy z Niepodległą
23 czerwca na pl. Wolności w Rykach odbędzie się cykl imprez z racji 100-lecia odzyskania przez Polskę niepodległości.
więcej »
Krew dla miasta i powiatu
W niedzielę 24 czerwca w amfiteatrze siedleckim odbędzie się 15 Festyn ph. Krew dla miasta i powiatu.
więcej »
 

POLECAMY


Sięgając do korzeni
Każdy jubileusz jest okazją do sięgnięcia do korzeni, do lepszego uświadomienia sobie fundamentów własnej tożsamości. Obchody 200-lecia diecezji siedleckiej stały się inspiracją do powstania i wydania wielu dzieł naukowych prezentujących i dokumentujących jej historię.
więcej »
Z troską o relacjach
Kolejny - po książkach: „Bóg, Biblia, Mesjasz” i „Kościół, Żydzi, Polska” - wywiad-rzeka przeprowadzony przez Grzegorza Górnego i Rafała Tichego z ks. prof. Waldemarem Chrostowskim to pozycja poświęcona zawiłościom w relacjach Kościoła z Żydami i judaizmem.
więcej »
Książka na trudne czasy
Czego możemy nauczyć się od benedyktyńskich mnichów? Jak w dzisiejszym, coraz bardziej zeświecczonym świecie zachować więź z Chrystusem i głosić Dobrą Nowinę? Na te pytania odpowiada Rod Dreher w książce „Opcja Benedykta”.
więcej »
 

SONDA

 

Czerwiec to dla mnie....

miesiąc poświęcony Najświętszemu Sercu Pana Jezusa

czas wyczekiwania wakacji

najpiękniejszy miesiąc w roku

okazja do refleksji nad szybko mijającym czasem

miesiąc jak każdy inny



LITURGIA SŁOWA


Sobota
Czytania:
2 Krn 24, 17-25; Ps 89 (88), 4-5. 29-30. 31-32. 33-34
Ewangelia:
Mt 6, 24-34

Czytania na dzień dzisiejszy - www.mateusz.pl

PROMOCJA

 

 
statystyka

NASI PARTNERZY

Copyright 2008 Echo Katolickie

Realizacja KREATOR