18 sierpnia 2018 r. Imieniny obchodzą: Helena, Ilona, Bogusław

Pogoda: Siedlce

Numer 33
16-22 sierpnia 2018r.

menu

NEWS

Centrum przesiadkowe w Siedlcach - od września! Szczegóły w bieżącym wydaniu naszego tygodnika.

STRONA GŁÓWNA



Archiwum jedynek
Pobierz pełne wydanie

Kultura

 
 

Pisanie ikon

30 maja 2018 r.

Ewangelia pisana kolorami i modlitwą


fot. ARCHIWUM

O pisaniu ikon, symbolice kolorów i czy do tworzenia potrzebne są zdolności plastyczne opowiada o. Jarosław Kędzia OMI.

Ikona jest obrazem, o którym mówi się, iż to Ewangelia pisana kolorami. Ikona bowiem przekazuje pewne treści z Pisma Świętego. Kiedyś była tzw. Biblia dla ubogich, czyli malowano na ścianach sceny ewangeliczne, by człowiek, który nie potrafił czytać, mógł je zrozumieć. Ikona w pewnym sensie również jest taką Biblią dla ubogich, jednak człowiek ją piszący chce przekazać prawdę Ewangelii. Osobie wyczulonej duchowo, mającej zmysł wiary łatwiej jest odczytać pewne rzeczy, ponieważ każdy kolor czy kreska niosą za sobą treść teologiczną.

No właśnie, ikona to przede wszystkim kolor. Proszę przybliżyć, jakie znaczenie mają poszczególne barwy.

 

Biel oznacza zmartwychwstanie, czystość. Zazwyczaj tylko zmartwychwstałego Jezusa przedstawia się w białych szatach. Kolor ten pokazuję boskość. Podstawową barwą jest złoto. Dlaczego? Ponieważ trudno był przedstawić ikonografom światłość, jaką jest Bóg. Jedynym kolorem, który tak pięknie odbija światło, jest właśnie złoto. Dlatego ikony wręcz nim ociekają. Złoto wprowadza nas w obcowanie z Bogiem. Ma to uświadomić, że patrząc na ikonę, stajemy w Bożej obecności. Dlatego często mówi się, iż obraz ten jest oknem do innej rzeczywistości, innego świta. Czerwień oznacza bezgraniczną miłość Boga. Z kolei brąz symbolizuje człowieczeństwo - w języku hebrajskim kolor ten to adamah, czyli ziemia, rola. Jeżeli bohater ikony ubrany jest w brąz, to stanowi to podkreślenie, iż to człowiek. Często Matka Boża ma taką szatę na dole, lecz na górze spowita jest w błękit, co oznacza niebo. Granat należy rozumieć jako podporządkowanie się woli Bożej. Natomiast zieleń to Duch Święty. Często ikonografowie używają tej barwy do namalowania czepca Matki Bożej. Trzeba to interpretować, że jest Ona całkowicie wsłuchana w to, co mówi do Niej Duch Święty.

 

Tworzenie ikony to zajęcie wieloetapowe. Od czego należy zacząć?

 

W pierwszej kolejności przygotowujemy deskę. Ikona jest celowo robiona na drewnie, a nie na płótnie. Dlaczego? Bo ma za zadanie przedstawić prawdy Ewangelii, która jest niezmienna, twarda. Jak deska. Ponadto pisanie na niej symbolizuje dwa drzewa: z ogrodu rajskiego i drzewo krzyża, przez pierwsze przyszedł na świat grzech, a przez drugie - zbawienie. Następnie na deskę przykleja się płótno. Symbolizuje ono całun, w który owinięto po śmierci ciało Jezusa. Zazwyczaj ikona ma ramkę. Oznacza ona arkę przymierza, do której Izraelici włożyli to, co najcenniejsze, co oznaczało Boską obecność wśród nich. W przypadku ikony należy to tłumaczyć, że przechowuje ona to, co dla nas najważniejsze, czyli Bożą obecność. Kolejny krok to nałożenie na płótno gruntu. Przygotowuje się go z dwóch rodzajów kredy: szampańskiej i bolońskiej. Stanowi ją zmielona skała. Zazwyczaj kładzie się jej 12 warstw, by podkreślić, że ikona pokazuje prawdę Ewangelii opartą na świadectwie 12 apostołów. A dlaczego skała? Bo taka też jest Ewangelia: niezmienna. Następnie złocimy deskę, robimy szkic i wszystko, łącznie z twarzą, zamalowujemy na najciemniejszy kolor na ikonie.

 

Czemu ma to służyć?

 

Praca ikonopisarza to powoływanie do istnienia postaci. I jak Bóg wyprowadził człowieka z ciemności do światłości, tak piszący ikony najpierw przez jej przyciemnienie, a potem rozjaśnienie wyprowadza do istnienia wizerunek świętego. Na koniec nakładamy kolor biały, by pokazać Boską obecność.

 

Skąd wzięło się twierdzenie, że ikony się pisze, a nie maluje?

 

Trochę stąd, że w języku rosyjskim nie ma słowa „malować”. Jest za to „pisat”. Natomiast teologia tłumaczy to w ten sposób, że ikona nie jest zwyczajnym obrazem, ale Ewangelią pisaną kreseczkami, kropeczkami, kolorami, pokorą i modlitwą.

 

Podobno warunkiem uznania ikony jest podpis, czyli imię osoby, którą przedstawia. Dlaczego?

 

Dopiero nosząc je, dzieło jest oknem prowadzącym do spotkania ze świętością. Nadanie imienia jest równoznaczne z przywołaniem Bożej obecności znajdującej się na ikonie postaci.

 

Próżno jednak szukać na ikonie nazwiska jej autora.

 

Ikonpisarz nie jest zwyczajnym artystą, któremu zależy na chwale. To człowiek, który pracuje na chwałę Boga. Podpis autora jest zaprzeczeniem ikonograficznej pracy. Owszem są malarze, którzy piszą ikony dla zarobku, podpisując się pod nimi. Widziałem kiedyś takie obrazy i od razu dało się zauważyć, iż powstawały one bez modlitwy.

 

Czy każdy może pisać ikony? A może potrzebne są do tego zdolności plastyczne?

 

Rzeczywiście to nie ludzka koncepcja czy same uzdolnienia artystyczne tworzą ikonę. Ona powstaje z pragnienia, pokory i modlitwy. Jeżeli w człowieku tkwi ogromna chęć napisania ikony i o to się modli, to uda mu się to zrobić. Nie potrzeba do tego wybitnych zdolności. Z mojego ośmioletniego doświadczenia wynika, że ludzie, którzy ostatni raz trzymali w ręku pędzel malarski w szkole podstawowej, na rekolekcjach z ikonami tworzą niesamowite prace. Często nie odbiegają one od obrazów wytrawnych ikonopisarzy. Jedną z zasad, jakie obowiązują podczas rekolekcji z pisaniem ikon, to że nie zazdrościmy sobie i nie krytykujemy innych. Ikona to bowiem dzieło modlitwy. To słowo Boże. Ewangelia napisana kolorem i modlitwą.

 

Jak zaczęła się Ojca przygoda z pisaniem ikon?

 

Pochodzę z niewielkiej miejscowości koło Chełma, która nazywa się Żmudź. Była to wieś czysto unicka, czyli zamieszkiwali ją chrześcijanie obrządku wschodniego. W tamtejszym kościele, który wcześniej był cerkwią, wisiały tylko ikony. Kiedy na nie patrzyłem, nie dawało mi spokoju to, dlaczego tak różnią się od innych obrazów. W pewien sposób dzieła te fascynowały mnie i pociągały. Szukałem, czytałem o unitach, którzy byli również moimi przodkami, o obrządku wschodnim, jego duchowości. Po święceniach kapłańskich jako wikary trafiłem do parafii pw. Świętej Teresy w Siedlcach. Potem zostałem misjonarzem ludowym. W Poznaniu poznałem ludzi, którzy tworzą ikony. Zacząłem uczyć się ich pisania od zawodowej ikonopisarki. Potem zaczęliśmy wspólnie organizować rekolekcje. Zawiązała się bardzo duża grupa, taka diakonia ikony, przy wspólnocie Magnificat w Luboniu. Następnie znalazłem się w domu zakonnym w Zahutyniu w Bieszczadach. Tam spotkałem ludzi, którzy również piszą ikony, ale robią to na deskach wyłowionych z Jeziora Solińskiego lub na dachówkach ze spalonej cerkwi. I tak to się zaczęło. Dziś piszę naprawdę dużo. Żartuję czasami, że moje ikony docierają tam, gdzie ja nie mam zamiaru.

 

Czyli?

 

Właśnie ikona przedstawiająca Jana Chrzciciela mojego autorstwa „pojechała” do Indii. Teraz piszę do Australii, Ameryki Południowej, Norwegii, Anglii.

 

Liczył Ojciec, ile ikon napisał?

 

Nie. Wiem jednak, że w ciągu jednego roku napisałem ich 100, gdyż taka liczba desek widniała na fakturze, jaką przedstawił człowiek, który mi je dostarczał. Miało to miejsce podczas pobytu w Bieszczadach.

 

Dlaczego warto wziąć udział w rekolekcjach z pisaniem ikon?

 

Jeżeli ktoś ma pragnienie, to warto za nim pójść. Można bowiem odkryć niesamowitą drogę do nowej duchowości. Pisanie ikon uczy cierpliwości i wycisza, a przecież właśnie tego dzisiaj nam brakuje. W pracy wykorzystujemy bardzo wymagające materiały, m.in. jajko kurze zmieszane z winem, suche pigmenty z ziemi. Wymagają one nie tylko czasu, ale także skupienia. A jeżeli ktoś zachwyci się pisaniem ikon, może tak spędzać swoje wolne chwile.

 

Jest Ojciec bohaterem filmu pt. „Okno na Pana Boga”, w którym opowiada i pokazuje proces pisania ikony…

 

Jego autorem jest ks. Maciej Flader, student Wyższej Szkole Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu. Film nakręcony został w naszym oblackim domu w Lublinie. Ks. Maciej - kapłan z diecezji przemyskiej prowadzi w nim ze mną rozmowę o głoszeniu Ewangelii przez ikony i nagrywa proces jej pisania do Lubelskiego Studium Organistowskiego. Dokument ten zajął drugie miejsce podczas VI Ogólnopolskiego Festiwalu Filmu Niezależnego Okno. Cieszy nas oblacki wątek w przestrzeni publicznej i kulturze.

 

Dziękuję za rozmowę.


Kodeński Mandylion z o. Kędzią

Od 7 do 10 czerwca o. J. Kędzia poprowadzi rekolekcje z pisaniem ikony dla początkujących w sanktuarium w Kodniu. Zgłaszać można się osobiście na furcie klasztornej w Kodniu (recepcja domu pielgrzyma), telefonicznie - pod nr. 83-375-41-19, 83-375-41-20, a także na adres: dyrektor@koden.com.

- W trakcie rekolekcji w Kodniu będziemy pisali Mandylion. Jest to ikona przedstawiająca miłosierne oblicze Chrystusa wpisane w nimb krzyżowy, który jako atrybut ikonograficzny przysługuje jedynie Zbawicielowi, ponieważ przypomina o Jego śmierci na krzyżu. Na nimbie wypisane są greckie litery oznaczające „Jestem, Który Jestem” - imię Boga, przynależne też Boskiej naturze Chrystusa oraz skrót imienia IC XC (ze starocerkiewno-słowiańskiego Iisus Christos) - mówi o. Kędzia, zapraszając wszystkich chętnych do Kodnia.

MD

Powrót

Aktualności

Więcej artykułów z tej kategorii »

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

FOTOGALERIA

Wprowadzenie relikwii św. Jana Pawła II


W czwartek 26 lipca parafia św. Anny w Wohyniu przeżywała odpust parafialny, podczas którego wprowadzono do kościoła relikwie św. Jana Pawła II. Eucharystii przewodniczył i homilię wygłosił kard. Stanisław Dziwisz.(Fot. Adam Tokarski)

FOTOGALERIA

Na pątniczym szlaku


Obdarowani Duchem Świętym - z tym hasłem idą do Matki, by dziękować, przepraszać, prosić i uczyć się od Maryi zaufania Bogu. 38 Piesza Pielgrzymka Podlaska na Jasną Górę wyruszyła! (Fot. Joanna Szubstarska, Iza Chajkaluk)

PATRONAT "ECHO"


Rok o. Pio
Dwa okrągłe jubileusze: 100 lat od otrzymania stygmatów i 50 lat od przejścia do domu Ojca - ten rok z pewnością będzie należał do św. o. Pio.
więcej »
Hosanna Festival
Chcesz spędzić rewelacyjnie ostatni weekend wakacji? Mamy coś dla Ciebie! Dwa dni wypełnione brzmieniem muzyki z przesłaniem, radością i tańcem razem ze wspaniałymi ludźmi, dla których Chrystus jest Drogą, Prawdą i Życiem! A może jesteś uzdolniony muzycznie: grasz lub śpiewasz?
więcej »
OSG 2018
Europejskie Centrum Biznesu oraz Prezydent Miasta Siedlce, mają zaszczyt i przyjemność zaprosić do udziału w IV edycji Ogólnopolskiego Szczytu Gospodarczego OSG 2018.
więcej »
Złota jesień
19 sierpnia w Suchożebrach już po raz 11 odbędzie się festyn rodzinny „Złota jesień” połączony z Gminnymi Dożynkami.
więcej »
Święto plonów
19 sierpnia w Mokobodach odbędą się Gminne Dożynki na terenach zielonych za kościołem. Podczas dożynek na scenie wystąpi Andrzej Rybiński oraz gwiazda wieczoru - zespół Basta, a także zespół Skolim i dzieci z jednostek oświatowych.
więcej »
Dożynki parafialne
26 sierpnia, po raz piąty parafia pw. św. Bartłomieja w Grębkowie zaprasza na Dożynkowy Festyn Parafialny.
więcej »
Dożynki gminne
26 sierpnia w Rzeczycy odbędą się Gminne Dożynki w gminie Międzyrzec Podlaski. Po Mszy św. o 13.00 nastąpi oficjalne otwarcie dożynek na placu przy remizie OSP.
więcej »
Powiatowe święto plonów
26 sierpnia w Wodyniach odbędą się Dożynki Powiatu Siedleckiego. Oficjalne otwarcie i ceremonia dzielenia chleba odbędą się o 13.15, a poprzedzone będą uroczystą Mszą św.
więcej »
Dni Ryk i gminne dożynki
Główną atrakcją Dni Ryk 2018 będzie zespół Zakopower. Doroczne święto miasta poprzedzi obchody gminnych dożynek.
więcej »
Wrota wolności
W niedzielę 9 września, o 13.00, na terenie przy prochowni w Kobylanach odbędzie się VI Letni Festiwal Biegów WROTA WOLNOŚCI.
więcej »
Dni z Doradztwem Rolniczym
W dniach 1-2 września na terenach Agencji Rozwoju Miasta w Siedlcach odbędą się XXV Jubileuszowe Międzynarodowe Dni z Doradztwem Rolniczym połączone z XIV Regionalną Wystawą Zwierząt Hodowlanych.
więcej »
 

POLECAMY


Drzwi do Bożej prawdy
Jeśli nasze próby lektury Pisma Świętego kończyły się niepowodzeniem, możemy zacząć w inny sposób. Autorzy „Biblii opowiedzianej” postanowili swoimi słowami zrelacjonować tę trudną księgę.
więcej »
Piękno uwiecznione
Zwiedzenie wiecznego miasta to pragnienie wielu osób. Tym, dla których pozostaje w sferze marzeń, polecamy albumy w szczególny sposób przybliżające piękno i majestat Watykanu.
więcej »
 

SONDA

 

100 dni abstynencji na 100-lecie niepodległości

Propozycja polskich biskupów pięknie wpisuje się w obchody odzyskania niepodległości.

Obawiam się, że to zadanie, które przerośnie Polaków.

Jeśli ktoś podejmuje abstynencję w konkretnej intencji, wytrzyma 100 dni bez alkoholu.

Nie podejmuję takich zobowiązań, bo nie piję.



LITURGIA SŁOWA


Sobota XIX tygodnia okresu zwykłego
Czytania:
Ez 18, 1-10. 13b. 30-32; Ps 51 (50), 12-13. 14-15. 18-19 ;
Mt 19, 13-15

Ewangelia:
Mt 19, 13-15

Czytania na dzień dzisiejszy - www.mateusz.pl

PROMOCJA

 

 
statystyka

NASI PARTNERZY

Copyright 2008 Echo Katolickie

Realizacja KREATOR